Mỗi đợt đông về, hình ảnh cậu lại dâng lên trong tôi khắc khoải, cồn cào...
Đó là một sáng đầu đông, khi những làn nắng vàng ấm áp đang dần lên cao quện vào bảng lảng những cuộn sương mù, vào cái lạnh đang thấm đẫm không gian.
Chúng tôi, 3 người, co ro trong những tấm áo khoác đủ màu, ngồi trầm ngâm tán chuyện ở một góc của quán café vỉa hè quen thuộc. Một cô hàng xôi đi qua, T gọi với lại. Tôi và anh ngồi ăn. Tôi ăn xéo, T ăn lạc ruốc.
Rồi chúng tôi ngồi nhấm nháp café.
Mỗi khi nhấp 1 ngụm café đăng đắng, thơm nồng ở đầu lưỡi, tôi thường có thói quen ôm chiếc tách sứ đó bằng cả hai lòng bàn tay, đưa gần lên cằm, để cả vị giác lẫn khứu giác đều được thưởng thức cái vị thơm nồng đặc biệt của loại thức uống này. Chợt 1 giọt nắng trên cao len được qua tán lá cây cổ thụ, rớt lên vùng trán, mắt tôi khép lại trong một giây.
Nửa giây sau của khoảnh khắc đó, làn gió đầu đông đang phả vào tôi như có gì chặn lại. Khi mở mắt, tôi thấy trước tôi là một người. Một cậu thanh niên trong đôi giày da cao cổ, chiếc quần bò bạc màu, chiếc áo khoác có mũ to sụ bên ngoài chiếc áo len cổ cao trùm kín khuôn mặt, tay đi găng len, trước ngực là một chiếc máy ảnh đen láng có ống telex dài ngoằng và chỉ đôi mắt lộ ra. Cậu đang đăm đăm nhìn về phía bên tay trái tôi, nơi anh T ngồi. Cậu cứ đứng thế, chăm chăm nhìn thế. Ba anh em chúng tôi cũng ngồi thế, ngóc cổ lên và cũng chăm chăm nhìn thế. Lòng đầy thắc thỏm và những gương mặt quen, biết hoặc chỉ gặp một lần cứ vùn vụt chạy như một dải phim trong đầu, chưa chân dung của người nào được dừng lại.
Rồi cậu ngồi xuống chiếc ghế gỗ bên cạnh tôi, đối diện anh T, mắt cậu vẫn không rời anh, kiểu như trêu chọc, như mong có sự nhận diện, mong một nụ cười trên môi anh hay môi của chúng tôi trước khi thốt lên tên cậu. Nhưng anh T vẫn tròn mắt nhìn, chẳng khác gì ánh nhìn của tôi và P. Tiếng cậu bật cười, giọng cười trầm, pha chút nắng Sài Gòn càng làm anh em tôi lạ lẫm. Cậu rút ra bao Marlboro đỏ cùng chiếc bật lửa vàng kiểu Zippo có những dòng chữ khắc tròn tròn hay bán trên khu Tây balo Tạ Hiện. Một nửa tiếng “A!” thốt lên ngập ngừng ở cổ họng anh T. Ngập ngừng ở cổ họng, và mắc lại ở nơi đó. Chỉ vậy rồi thôi.
Cậu thanh niên giờ mới quay sang 2 bên trái và phải gật đầu chào (anh T ngồi giữa tôi và P). Mắt chúng tôi vẫn tròn xoe. Cậu lại cười, từ từ đưa tay kéo khoá chiếc áo budzong, chiếc mũ của áo rơi xuống, nhưng bên trong vẫn còn 1 chiếc mũ len. Chiếc mũ len giống hệt chiếc anh T đang đội trên đầu. Ánh mắt cậu nheo nheo lại trêu chọc khi lại thấy tiếng anh T thốt lên ngạc nhiên. Rồi cậu kéo cổ chiếc áo len xuống. Một gương mặt xạm đen vì nắng gió, nụ cười hiền hoà lấp lánh ánh nắng trên cao. Cậu thốt lên: "Em lang thang cả đêm qua. Hà Nội vẫn làm em phiêu quá anh ạ!"
Anh T giờ mới vỡ lẽ, mừng tủi bắt tay và ngó qua chúng tôi: "Đây là… Cậu ấy vào SG cả năm nay". Cậu lại quay về phía chúng tôi, ánh nhìn tràn những tia nắng đầu đông HN, hãnh diện và ấm áp, như cậu vừa từ một miền xa lắc không người, giờ mới trở về với chúng tôi. Khi ấy, tôi vẫn còn chưa có một khoảnh khắc rảnh rang để đặt tách café xuống chiếc bàn con con sơn màu nâu gỗ. Và cũng chính bởi cho đến lúc đó, trong tôi chỉ ngập tràn những xúc động khi chứng kiến một người con thân thương của HN trở về, nên tôi chưa từng nhớ tên cậu.
Rồi cậu trò chuyện râm ran, giọng hồ hởi, yêu mến. Ba chúng tôi cứ im lặng ngồi nghe. Chúng tôi nghe những cảm xúc của người con xa quê hương về những thước phim đầy nắng nóng và bụi bặm cậu quay được trong miền Nam, về 3 cuộn phim cậu chụp được từ 12h đêm hôm qua khi vừa xuống sân bay cho đến giờ. Một thứ tình yêu đậm và cháy.
Một vài ngày sau. Tôi gặp lại cậu rất tình cờ khi ngồi ăn tối ở một nhà hàng cỡ nhỏ nằm sâu trong ngõ ở đường Láng. Khi ấy tôi và vài người bạn đang ngồi bên chiếc bàn ăn trắng toát, lung linh ánh nến nghe vợ chồng anh chủ quán hát và đàn. Ở nhà hàng nhỏ trong cái ngõ sâu tít này chỉ toàn thực khách quen, họ được ăn những món ăn giản dị, đậm chất HN và nghe đôi vợ chồng đó hát. Giọng chị chủ thanh trong, cao vút. Anh chồng thì trầm buồn thiết tha, và ngón đàn ghita đầy cảm xúc. Cả hai thường chơi nhạc Trịnh, đôi khi thì Phú Quang hay Trần Văn Thương. Quán đó có kiến trúc bình dị, lối vào đầy trúc và róc rách tiếng nước chảy, quầy bar đặt ngoài sân, bên trong mới là bàn ăn và 1 góc nhỏ được dựng bục gỗ làm sân khấu. Chỉ khoảng 1m2, với bộ trống gõ, đàn piano và chiếc ghi ta hay treo trên tường.
Cậu bước vào khi ca khúc Đêm đông vừa kết thúc. Có lẽ cậu đã đến được một lúc, nhưng đứng ở ngoài vì không muốn làm gián đoạn nhạc phẩm. Tay cậu cầm 1 bó hoa. Hoa libêru cam hồng lấm tấm chấm đen, bên ngoài bọc giấy xanh ra trời. Tôi nhớ rõ loài hoa này và đặc biệt thích; lần đầu tiên gặp nó trên đường tôi đã dừng lại mua ngay và tặng cậu bạn trai có cùng ngày sinh nhật năm tôi tròn 20 tuổi.
Cậu đi về phía bàn chúng tôi, theo sau là 1 số người bạn. Có lẽ vừa xảy ra một cuộc chào đón người trở về ở đâu đó, và bàn chúng tôi hôm nay lại có cuộc chào đón cậu. Tôi thật sự ngạc nhiên vì sự nhỏ bé của HN, dù trước đó H có báo với tôi rằng chúng tôi sẽ đón tiếp một người đi xa trở về.
Cậu vẫn mặc chiếc áo khoác đó, mũ len đó, và cậu ngồi đối diện tôi, chào tôi qua khoảng không của chiếc bàn rộng. Tôi cũng gật đầu chào cậu, nhìn cậu ấm áp, hệt như ánh mắt cậu ngắm HN, nhìn tôi.
Mọi người nhường cậu gọi đồ. Đa số chúng tôi đã ăn no trước đó, vì lúc cậu đến đã là rất muộn. Chỉ còn cậu và những người bạn đến sau là chưa dùng bữa tối. Cậu cầm thực đơn và ngó qua tôi: "Chị chọn giúp tôi đi".
Lúc sau bồi bàn mang ra 1 niêu nhỏ cá kho, một bát canh cua nấu với rau đay và đĩa cà pháo vàng ruộm. Cậu vừa ăn vừa trả lời khi mọi người hỏi chuyện. Hết bát thứ ba, cậu gác đũa, và bảo bồi bàn lấy thêm nước ngô cho tôi (hôm đó hầu hết mọi người đều uống rượu, nước ngô dùng như một thức uống để hãm).
Một lúc sau, bạn gái cậu vào. Cô đi cùng cậu ngay từ lúc đầu, nhưng lúc đến chỗ chúng tôi, cô phải ở quầy lại quầy bar phía bên ngoài vì gặp bạn. Dáng cô hơi đậm, chững chạc, tóc xoăn, ngắn hơn tôi 1 chút, và có chất giọng hay đặc biệt. Cô là một giọng đọc đang lên của chương trình giải trí trên HTV9 lúc bấy giờ. Cô cũng như tôi, không uống rượu, chỉ dùng nước ngô, đôi khi quay sang cậu nhìn đầy yêu thương, khẳng định. Cậu đặt tay qua hông cô, thỉnh thoảng lại nâng lên những chén rượu đầy tràn.
Khoảng hơn 11h thì kết thúc bữa ăn. Mọi người rủ nhau đi ăn ốc nóng. Lúc đó tôi cũng đang quính quáng lên vì giờ giới nghiêm của tôi đã quá trước đó hơn nửa tiếng rồi, khi đó tôi còn bị quản lý giờ giấc một cách chặt chẽ, bởi mới ra trường, chưa đi làm được bao lâu. Tôi vẫy tay chào mọi người sau khi trao đổi số điện thoại với một cô bé còn là sinh viên đi đôi bốt xanh cao đến đầu gối rất dễ thương cùng đoàn với những người đến sau, cậu nhìn tôi ngạc nhiên: "Chị đi cùng mọi người cho vui?!" Tôi mỉm cười: "Tiếc là đến giờ điểm danh của tôi mất rồi". Và phóng xe đi.
Đến giờ tôi vẫn còn cảm giác được làn gió lạnh vuốt mạnh lên mặt tôi lúc ấy, nó còn cuốn những lọn tóc dài của tôi níu lại phía sau lưng.
Vài hôm sau nữa, anh T, chị P và tôi lại ngồi với nhau đúng cái góc ấy. Tôi vẫn ngồi phía tay phải của anh, chị P phía tay trái, hình như chúng tôi đang trò chuyện về cuộc thi vào biên chế của anh T ở hãng phim nơi anh làm thì cậu gọi điện. Anh T bảo cậu lên.
Một lúc sau, cậu lại xuất hiện trước mặt chúng tôi, bất ngờ như được gọi từ cây đèn thần trong truyện cổ tích. Cậu lại nói về HN, kể về những nơi cậu đã trở lại trong những ngày qua. Cậu tâm sự về thời gian, về môi trường làm việc khắc nghiệt trong kia - một nơi vắt kiệt sức lao động của con người, nhưng đổi lại đồng tiền kiếm ra thì nhanh và nhiều hơn gấp cả chục lần ở HN.
Hôm đó, HN rét đậm hơn rất nhiều. Không có nắng. Từng đợt gió lạnh cứ vi vút qua lại liên hồi. Tiếng những cành cây run bần bật. Lá rơi xao xác. Chúng tôi đều gọi đến tách café thứ hai. Lúc cuối, khi tôi còn đang lơ ngơ ngắm những vệt nhọ nhem trên đôi má đỏ hồng vì nẻ lạnh của cậu bé bán báo trông rất lém cách tôi 1 quãng xa, cậu hướng ống kính về phía tôi đề nghị: "Tôi chụp chị nhé. Để giữ lại khắc HN này. Mai tôi đi rồi".
Tôi hôm đó mặt mũi rất thường, lại vốn không ăn ảnh, nhưng tôi quàng một chiếc khăn len màu đỏ rực, áo dạ xám cổ lông. Cậu bảo trông tôi rất HN. Dù con gái HN chuẩn mực thì tóc thẳng đen, tôi thì làm tóc xoăn, dài quá eo, hoe vàng.
Không biết bức ảnh sau này trông ra sao. Nhưng tôi thích cái câu mà cậu nói trước khi chụp: "Để giữ lại khắc HN này…".
Thời gian sau đó, đôi khi tôi có nghe giọng đọc của cô bạn gái cậu trên sóng HTV, một vài lần tôi cố xem hết, để chờ đợi dòng chữ chạy cuối chương trình: "Quay phim:…". Nhưng thường có từ 2 đến 3 người quay trong 1 phim phóng sự, nên không thể đoán định được tên cậu lẫn trong 2, 3 cái tên kia. Cũng nói luôn, cậu ấy và bạn gái cùng một êkíp của hãng phim, cùng tuổi (hơn tôi 2 tuổi), cùng người HN, giờ ở trong đó thì thuê cùng nhà, và khi cậu bảo ngủ hai giường ở hai phòng, anh T cười hỉ hả đầy ý đồ: "Cô cậu chỉ lãng phí!?"
Câu chuyện chỉ có vậy. Hình ảnh về cậu trong tôi không nhiều. Nhưng xúc cảm của 1 thanh niên xa HN trở về đọng lại trong tôi rất đậm nét. Thế nên cứ đợt lạnh đầu tiên tràn về, miền ký ức trong tôi lại hiện mồn một khoảnh khắc đầu tiên gặp cậu, khi tôi lãng đãng ôm tách café ngang cằm, ngọn gió đứng lại, giọt nắng vụt khuất đi, cậu đứng đó, lặng lẽ, xung quanh là viền sáng của ánh nắng mật ong chứa chan sau một đêm gió mùa đông bắc tràn về…
